Salgının ilk bir ayında 52 işçi öldü, 855 işçiye Covid-19 tanısı konuldu

0
348

Covid-19 salgınının ilk bir ayında 855 işçiye Covid -19 tanısı konuldu, virüs nedeniyle en az 52 iş cinayeti yaşandı.

İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi (İSİG)  tarafından hazırlanan “Covid-19 Salgını Döneminde İşçi Sağlığı ve Güvenliği Raporu”nda salgının ilk bir ayını kapsayan 11 Mart- 10 Nisan arası döneme ilişkin tespitler yer aldı.

YURT GENELİNDE İŞTEN ÇIKARMALAR YAŞANDI

Salgının patronlar tarafından fırsat olarak görüldüğü kaydedilen raporda, “Özellikle salgının ilk günlerinde, üretimin/hizmetin durması veya yavaşlaması bahane edilerek pek çok işçi işten çıkarıldı. Patron örgütleri, esnek ve kuralsız çalışma ile işsizlik fonunu daha çok yağmalamaya dönük taleplerini daha yüksek sesle duyurdu. Salgının ilk bir ayında 81 işyerinde işten çıkarmalar yaşandığını tespit ettik. Konaklama ve inşaat işkolunda yoğunlaşan işten çıkarmaları tekstil, AVM, liman işletmeleri takip etti” denildi.

İŞYERLERİNDE ÖNLEM ALINMIYOR

Raporda, tespit edilen 251 işyerinde işçi sağlığı ve güvenliği önlemlerinin alınmadığı ve işçilerin salgına yakalanmaya açık şekilde çalışmaya zorlandığı belirtildi. Raporda, “Pek çok sektör ve işyerinde, hiçbir önlem alınmayarak ya da göstermelik önlemler alınarak, işçiler birbirine yakın biçimde, kişisel koruyucu ekipman verilmeden çalıştırılmaktadır. İşçiler, açlık tehdidiyle çalıştırılırken, başta sağlık çalışanları, kargo emekçileri, market çalışanları olmak üzere pek çok sektörde aşırı ve esnek çalışma dayatılmaktadır. Çalışma süreleri fiilen uzatıldığı gibi, pek çok işyerinde fazla mesai ücreti ödenmemekte, salgından istifade eden patronlar işçileri angaryaya zorlamaktadır. İşsizlikle tehdit edilerek uzaktan çalışmanın olduğu yerler de dahil olmak üzere esnek çalışmanın kalıcılaşması üzerine adımlar atılmaktadır” ifadesi yer aldı.

‘HİÇBİR ÖNLEM ALINMADI’

11 Mart- 10 Nisan tarihleri arasında en az 159 işyerinde ve 855 işçide Covid- 19 vakasına rastlandığı ifade edilen raporda, “Salgının başından bu yana, işyerlerinde temel eğilim Covid-19 vakası çıkmasına rağmen üretimin/hizmetin çoğu zaman hiçbir ek önlem alınmaksızın sürdürülmesi olmuştur. İşyerlerinde Covid-19’a yakalanan işçi sayısı giderek artarken, bazı işyerlerinde ise pozitif vakalar gizlenmiş ya da bilinmesine rağmen hiçbir önlem almadan üretime devam edilmiştir. Pozitif vakaların çıktığı işyerlerinde, karantinaya alınan diğer işçiler herhangi bir test uygulanmadan evlerine gönderilmiş, karantinadaki işçilereyse çoğunlukla ücretsiz izin kullandırılmıştır” denildi.

303 İŞYERİNDE ÜCRETSİZ İZİN DAYATMASI

Salgının ilk bir ayında, 107 işyerinde üretime/ hizmete ara verildiği ifade edilen raporda, “üretime ara veren işyerleri ağırlıklı olarak işyerinde Covid-19 vakalarının görülmesi ya da işçilerin mücadeleleri sonucu üretime ara vermek durumunda kalmıştır. Salgının ilk bir ayında tespit edebildiğimiz kadarıyla 303 işyerinde işçilere ücretsiz izin dayatması yapılmış, pek çok işyerinde ise, işçilere yıllık ücretli izinlerini kullanmaları dayatılmıştır” tespitinde bulunuldu. Öte yandan 251 işyerinde işçi sağlığı ve güvenliği önlemlerinin ihlal edildiği, 30 işyerinde de fırsatçılığa karşı işçi eylemleri düzenlendiği bilgisi de raporda yer aldı.

52 İŞÇİ SALGIN NEDENİYLE YAŞAMINI YİTİRDİ          

Rapora göre yurt genelinde 52 işçi Covid-19 nedenli iş cinayetlerinde yaşamını yitirdi. Buna göre İstanbul’da 29, Ankara’da 3 İzmir’de 4, Bursa’da 2, Kocaeli’nde 2, Sakarya’da 2, Uşak’ta 2, Aydın, Balıkesir, Diyarbakır, Düzce, Mardin, Muğla ve  Zonguldak’ta birer işçi salgın nedeniyle yaşamını yitirdi. Raporda, yaşamını yitiren işçilerin 15’inin ticaret- büro, 12’sinin sağlık, 7’sinin konaklama, 5’inin belediye işkollarında çalıştığı tespit edildi. Tekstil, metal, banka, güvenlik işkollarında 2’şer, maden, kimya, basın, enerji ve kağıt sektörlerinden de 1’er işçi Covit-19 nedeniyle yaşamını yitirdiği bilgisi raporda yer aldı.

 İŞÇİLERE SEFALET ÜCRETİ DAYATILIYOR

Raporda, 20 yaş altına uygulanan sokağa çıkma yasağının işçilerde istisna olması, şehirler arası geçiş yasağında işçilerin istisna tutulması, işçi eylemlerini yasaklayan valilik kararları, işyerinde alınmayan önlemleri deşifre eden sendikacıların gözaltına alınması gibi uygulamalarla, üretimin her koşulda devam ettirileceğinin ortaya konduğu belirtildi. Raporda, “İşçilere bir gelir güvencesi ve devlet korumasının sağlanmaması, işçilerin kendi ödediği fonda biriken parayı aldığı ve asıl olarak patronları korumak üzere başvurulan ‘kısa çalışma ödeneği’ dahi fazla bulunmuştur. “İşten atmayı yasaklama” adı altında “ücretsiz izin” görünümlü, günlük 39 TL’lik bir miktar optimum sefalet ücreti olarak işçilere dayatılmaktadır” denildi.